Beyond Leather: Biến vật liệu da thừa thành bộ sưu tập đèn chiếu sáng

Thế giới hiện đại không ngừng thay đổi dưới tác động của công nghệ, những chuyển biến xã hội và các thách thức từ biến đổi khí hậu. Nhiều điều tưởng chừng không thể xảy ra cách đây nửa thế kỷ nay đã trở thành một phần của cuộc sống thường nhật. Tuy vậy, giữa làn sóng đổi mới ấy, vẫn có những kỹ thuật truyền thống bền bỉ vượt qua thử thách của thời gian, tiếp tục khẳng định giá trị và truyền cảm hứng cho các giải pháp thiết kế đương đại.

Tái định nghĩa giá trị của vật liệu da

Beyond Leather được phát triển dựa trên triết lý khai thác tối đa giá trị của động vật. Đây là dự án hợp tác giữa thương hiệu da cao cấp Elmo Leather - thương hiệu da cao cấp của Thụy Điển và studio sáng tạo TetuánCrea tại Madrid. Dự án được thực hiện cùng tổ chức Soulem - đơn vị hỗ trợ phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn thông qua các chương trình đào tạo nghề, phát triển kỹ năng thủ công và tạo cơ hội việc làm.

Bộ sưu tập được giới thiệu trong khuôn khổ Viveros tại Madrid Design Festival 2026, như một ví dụ tiêu biểu về cách thiết kế có thể kết nối đổi mới vật liệu với các giá trị xã hội.

Từ vật liệu truyền thống đến thiết kế chiếu sáng đương đại

Da thuộc là vật liệu vừa gây nhiều tranh cãi, vừa được đánh giá cao nhờ độ bền vượt thời gian. Những hiện vật cổ còn tồn tại đến ngày nay là minh chứng cho việc con người đã sớm làm chủ kỹ thuật xử lý và bảo quản da, từ rất lâu trước khi các phương pháp chế tác hiện đại xuất hiện.

So với nhiều loại da ép hay vật liệu thay thế dễ xuống cấp sau vài năm, da thật nổi bật nhờ độ bền và vẻ đẹp tự nhiên theo thời gian. Mỗi tấm da đều sở hữu màu sắc, vân da và những dấu vết riêng, tạo nên nét độc đáo cho từng sản phẩm, đồng thời phản ánh sự gắn kết giữa người làm, vật liệu và thiết kế.

Bộ sưu tập đèn chiếu sáng từ da thừa

Vốn quen thuộc với các sản phẩm như ghế bọc da, túi xách cao cấp hay nội thất ô tô, da trong Beyond Leather được trao một vai trò mới: trở thành chất liệu tạo nên ánh sáng. Khi được chiếu sáng từ bên trong, những mảnh da thừa bộc lộ rõ màu sắc, vân da và kết cấu tự nhiên, tạo nên vẻ đẹp riêng biệt, không chiếc đèn nào giống chiếc nào. Các nhà thiết kế Estrella Poza Ruiz và Ilaria Franceschini của TetuánCrea đã thử nghiệm nhiều cách xử lý như cắt ghép, xếp lớp, tạo độ căng và phối màu để biến những phần da tưởng như bỏ đi thành những vật thể có giá trị thẩm mỹ và công năng.

Dự án cho thấy sức mạnh của thiết kế bền vững: thay vì loại bỏ vật liệu dư thừa, các nhà sáng tạo tìm cách trao cho chúng một vòng đời mới. Mỗi chiếc đèn không chỉ là một sản phẩm chiếu sáng, mà còn lưu giữ sự trân trọng đối với vật liệu, quá trình thủ công và mối liên hệ giữa con người với tự nhiên.

Thiết kế tuần hoàn gắn với trách nhiệm xã hội

Theo đuổi định hướng phát triển bền vững trong nhiều năm, Elmo Leather đã biến các cam kết về môi trường thành những hành động cụ thể, có thể đo lường và nhân rộng. Thông qua Beyond Leather, thương hiệu cho thấy thiết kế không chỉ tạo ra những sản phẩm mới mà còn có thể thúc đẩy sự thay đổi trong toàn bộ hệ thống sản xuất.

Beyond Leather không xem những mảnh da thừa là vật liệu bị loại bỏ, mà biến chúng thành nguồn tài nguyên cho các thiết kế mới mang giá trị riêng. Bên cạnh sản phẩm hoàn thiện, dự án còn nhấn mạnh vai trò của quá trình hợp tác, khi mỗi người tham gia và từng công đoạn sản xuất đều đóng góp vào một mô hình thiết kế bền vững hơn.

“Giá trị thực sự nằm ở hành trình tạo ra sản phẩm, không chỉ ở kết quả cuối cùng. Đây là nỗ lực chung, nơi mọi người cùng đóng góp để tạo nên một điều có ý nghĩa lớn hơn”, Marta Pascual, Trưởng dự án thuộc U-Ak Social Design Project, chia sẻ.

Beyond Leather mở rộng cách nhìn về thiết kế bền vững

Đúng như tên gọi, Beyond Leather không chỉ nhìn vào giá trị của vật liệu da mà còn tôn vinh những con người đứng sau quá trình chế tác. Mỗi chiếc đèn là kết quả của sự hợp tác giữa nhiều cá nhân, được tạo nên từ kỹ năng thủ công, quá trình học hỏi và những cơ hội mới được mở ra. Dự án góp phần thay đổi cách tiếp cận thiết kế, từ mô hình tiêu dùng một chiều sang tái sử dụng vật liệu, từ việc đề cao dấu ấn cá nhân sang sức mạnh của sự hợp tác, và từ khai thác tài nguyên quá mức sang trân trọng những giá trị sẵn có.

Không chỉ mang đến giải pháp tái sử dụng vật liệu, Beyond Leather còn tạo thêm cơ hội việc làm và giúp người tham gia phát triển kỹ năng nghề. Dự án cho thấy thiết kế tuần hoàn không chỉ mang lại lợi ích cho môi trường mà còn tạo ra những giá trị tích cực cho con người.

Dịch và biên tập: Cẩm Luyến | Nguồn: design-milk.com